O bogactwie i przywiązaniu do dobrobytu dawnych Pomorzan, dowodzą w dużej mierze zachowane do dziś okazałe kamienice mieszczańskie oraz domy i rezydencje patrycjuszowskie. Miejscem szczególnym pod tym względem był Gdańsk, w którym kamienice tworzą jeden z najcenniejszych elementów architektury miasta. Bogaci gdańscy mieszczanie budowali swe domy z wyjątkowym rozmachem, korzystając z usług najwybitniejszych architektów i rzeźbiarzy. O skali tego przedsięwzięcia może świadczyć fakt, iż polscy królowie odwiedzający nadmotławski gród mieszkali właśnie w patrycjuszowskich kamienicach, gdyż były one często bardziej komfortowe niż specjalnie przygotowane dla nich budowle (np. Brama Zielona). Tak więc właśnie w Gdańsku podziwiać możemy najwspanialsze przykłady kamienic mieszczańskich w skali kraju. Również w innych miastach nie brakuje interesujących zabytkowych domów: w Słupsku, Chojnicach, Tczewie czy Wejherowie. Specyficznym przykładem jest natomiast Gdynia, gdzie niemal całe śródmieście zabudowane jest monumentalnymi, modernistycznymi kamienicami z lat 20. i 30. ubiegłego wieku. Dziś stanowią one wybitny przykład tego stylu w skali Europy. Należy też wspomnieć o uzdrowiskowej architekturze w Sopocie i Ustce, gdzie eklektyczne i secesyjne budynki tworzą niepowtarzalny klimat.

Zwiedzając pomorskie miasta warto zatem zwrócić uwagę na interesującą, często unikalną zabudowę mieszkalną, odkryć misterne zdobienia i detale architektoniczne, rozpoznać poszczególne style i dowiedzieć się jak mieszkali ludzie na przestrzeni wieków.

Dom Schumanów (Dom Conertów)

Dom Schumannów (Dom Conertów), jedna z najpiękniejszych kamieniczek w mieście, na rogu ulicy Długiej i Ławniczej, zbudowana 1560 r. w stylu renesansowym.

Ufundowana przez Hansa Connerta, na przestrzeni dziejów wielokrotnie zmieniała właścicieli. Nazwę przyjęła od gdańskiej patrycjuszowskiej rodziny Schumannów. Pochodziło z niej 5 burmistrzów, 4 burgrabiów królewskich i 11 rajców.

Od strony ul. Długiej na szczycie kamienicy widnieje posąg Zeusa, niżej Artemidy i Apolla, zaś na fasadzie bocznej, od Długiego Targu - posąg Ateny. W XVIII w. kamieniczka uzyskała rokokowe przedproże. Jej wnętrze wiele razy przebudowywano. W 1912 r. piękną sień kamieniczki przekształcono na kawiarnię, natomiast w podziemiach znajdował się sklep tytoniowy.

W czasie II wojny światowej Dom Schumannów ucierpiał nie mniej niż pozostałe kamienice Głównego Miasta. Dzięki staranio władz miasta, mieszkańców i gdańskich przewodników kamienicę odbudowano. Od tego czasu stanowi ona siedzibę, najpierw PTK, a obecnie Gdańskiego Oddziału PTTK, Informacji Turystycznej, pokoi gościnnych "Dom Schumannów", redakcji Pomorskiego Kwartalnika Turystyczno-Krajoznawczego "Jantarowe Szlaki", Koła Przewodników Miejskich i Terenowych PTTK im. Franciszka Mamuszki i innych klubów.

Fot: M. Bieliński - Dep. Turystyki UMWP