O bogactwie i przywiązaniu do dobrobytu dawnych Pomorzan, dowodzą w dużej mierze zachowane do dziś okazałe kamienice mieszczańskie oraz domy i rezydencje patrycjuszowskie. Miejscem szczególnym pod tym względem był Gdańsk, w którym kamienice tworzą jeden z najcenniejszych elementów architektury miasta. Bogaci gdańscy mieszczanie budowali swe domy z wyjątkowym rozmachem, korzystając z usług najwybitniejszych architektów i rzeźbiarzy. O skali tego przedsięwzięcia może świadczyć fakt, iż polscy królowie odwiedzający nadmotławski gród mieszkali właśnie w patrycjuszowskich kamienicach, gdyż były one często bardziej komfortowe niż specjalnie przygotowane dla nich budowle (np. Brama Zielona). Tak więc właśnie w Gdańsku podziwiać możemy najwspanialsze przykłady kamienic mieszczańskich w skali kraju. Również w innych miastach nie brakuje interesujących zabytkowych domów: w Słupsku, Chojnicach, Tczewie czy Wejherowie. Specyficznym przykładem jest natomiast Gdynia, gdzie niemal całe śródmieście zabudowane jest monumentalnymi, modernistycznymi kamienicami z lat 20. i 30. ubiegłego wieku. Dziś stanowią one wybitny przykład tego stylu w skali Europy. Należy też wspomnieć o uzdrowiskowej architekturze w Sopocie i Ustce, gdzie eklektyczne i secesyjne budynki tworzą niepowtarzalny klimat.

Zwiedzając pomorskie miasta warto zatem zwrócić uwagę na interesującą, często unikalną zabudowę mieszkalną, odkryć misterne zdobienia i detale architektoniczne, rozpoznać poszczególne style i dowiedzieć się jak mieszkali ludzie na przestrzeni wieków.

Dom Ferberów w Gdańsku

Dom Ferberów to dawna siedziba słynnego w dziejach Gdańska rodu Ferberów, wzniesiona w 1560 r. na ulicy Długiej 28, przez Konstantego Ferbera w pięknych formach renesansowych.

Kamieniczkę nazwano "Adam i Ewa" od płaskorzeźb tych postaci znajdujących się na drzwiach wejściowych i przedstawiających biblijną scenę Wygnania z raju.

Z wpływowego gdańskiego rodu Ferberów (herbu "Trzy Główy Dzików") pochodziło sześciu burmistrzów, wielu rajców i ławników oraz dwóch proboszczów Kościoła Mariackiego w Gdańsku. W attyce kamienicy umieszczono herby Polski, Gdańska i Prus Królewskich, unoszone przez pary jednorożców, aniołów i lwów.

Obok, pod numerem 29 mieści się Dom Czirenbergów-Frederów, zbudowany w stylu barokowym ok. 1620 r. W wystroju znalazły się głowy cesarzy rzymskich i napisy w j. łacińskim. Środkowy napis głosi: "Pro invidia" ("Dla zazdrości").

Fot. M. Bieliński - Dep. Turystyki UMWP