Od Helu przez Władysławowo po Białogórę. Od Pucka przez Wejherowo po Sierakowice. Kaszuby Północne razem z Nadmorskim Parkiem Krajobrazowym to region, który ma do zaoferowania mnóstwo atrakcji. Otwarty na Bałtyk, zaprzyjaźniony z Zatoką Gdańską, pełen nadmorskich krajobrazów i zielonych wzgórz.

Kaszuby Północne to jedna z najpopularniejszych destynacji turystycznych w Polsce. Każdego roku przyjeżdżają tu tysiące turystów. Nie ma się czemu dziwić. Dostęp do morza to niezaprzeczalny walor Kaszub Północnych. Walor zarówno turystyczny, jak i historyczny, architektoniczny i kulturowy.

Półwysep Helski, to unikat w skali europejskiej. Otoczony Bałtykiem i Zatoką Gdańską w najwęższym miejscu, tj. między Chałupami a Kuźnicą, ma jedynie 150 metrów szerokości! 34-kilometrowy, zakrzywiony niczym kosa Półwysep Helski to bardzo bogaty przyrodniczo teren. Znajdują się tu sosnowe bory, wydmy, wrzosowiska. Ornitolodzy doceniają przylatujące tu gatunki ptaków, a biolodzy badają pojawiające się w lokalnych wodach morświny i foki.

Półwysep Helski

Półwysep Helski to dziś atrakcja turystyczna dla wszystkich, którzy uwielbiają wylegiwanie na plaży, wodne sporty i jazdę na rowerze. Bogate zaplecze hotelowe i gastronomiczne przyciąga przyjezdnych. Ale przyciągają ich także czyste plaże Jastarni czy Juraty oraz wyjątkowa atmosfera Północnych Kaszub. Nie tylko na Półwyspie Helskim, ale również we Władysławowie, Karwi czy Jastrzębiej Górze znajdziemy nawet ponad stuletnie rybackie chaty i rybaków - maszopów, którzy o świcie wypływają w morze. Drogę wskazują im latarnie morskie. Najsłynniejsza to ta w Rozewiu, a najpiękniejsza to Stilo w pobliżu Sasina.  Choć dziś kutry rybackie są coraz nowocześniejsze, w Muzeum Rybołówstwa w Helu znaleźć można pomerankę, czyli tradycyjną łódź rybacką, niezwykle popularną w XIX wieku. Na łodzie i kutry rybackie napotkamy  wzdłuż całej linii brzegowej. Od Władysławowa łatwo przejechać do uroczej Jastrzębiej Góry, gdzie niepodzielnie góruje klif, kameralnej Karwi  aż po Dębki, Piaśnicę i Białogórę.

Plaża w okolicy Choczewa, foto: UG Choczewo

Odwiedzając Kaszuby Północne nie można pominąć Pucka. To niezwykle urocza miejscowość z odnowionym rynkiem i molo, z którego roztacza się wspaniały widok na bezkres Małego Morza (bo tak nazwali Zatokę Pucką Kaszubi). W pobliżu znajduje się Pomorski Szlak Cysterski oraz liczne mniejsze miejscowości, gdzie zapoznamy się z typową dla tej okolicy architekturą. Domostwa to przede wszystkim biało-czarne szachulcowe zabudowania. Przy drogach znajdziemy krzyże i kapliczki, przy których każdy pieszy powinien się zatrzymać i przeżegnać.

Skoro o duchowości mowa, warto zajrzeć  do sanktuarium w Swarzewie oraz do Wejherowa i przepięknej kalwarii. Kaszubska Jerozolima, bo tak się ją nazywa, to trzecia najstarsza kalwaria w Polsce. Ten zabytek sakralny każdego roku odwiedzany jest przez tysiące wiernych.

Kaszuby Północne to również Żarnowiec z Opactwem Benedyktynek. Historycy podkreślają, że właśnie z zakonami żeńskimi (oprócz norbertanek to także benedyktynki z Żukowa) łączyć należy początek średniowiecznej historii kaszubskiego haftu. Jeśli ktoś woli legendy i podania, wstąpić powinien do Gniewina, nad którym górują mityczne stolemy, czyli olbrzymy uwielbiające kaszubską sznekę z glancem.

Kalwaria Wejherowska

Kaszuby Północne to także zamki i pałace położone w głębi tej krainy. Zwiedzając region koniecznie należy zajrzeć do Zamku Korkowa, gdzie mieszkał hrabia von Krockow, do Pałacu Ciekocinko, gdzie oprócz fantastycznej restauracji znajduje się również stadnina koni, do Pałacu Wieniawa w Rekowie czy dworku w Salinie.

Norda, czyli właśnie Kaszuby Północne to rejon, który zachwyca nie tylko latem. Kaszubi zapraszają tu jesienią czy zimą, gdy turystów jest mniej, krajobrazy - niby te same - przybierają inny kształt, a kaszubskie jadło staje się bardziej sycące i jeszcze smaczniejsze.

Zatoka Pucka

 

Hel

Hel

Hel jest popularnym i urokliwym miasteczkiem o letniskowym charakterze, usytuowanym na samym  krańcu Półwyspu Helskiego. Potocznie mawia się, że to początek Polski.

Sam półwysep (zwany przez miejscowych Helską Kosą) ukształtowały prądy morskie, łącząc licznie rozproszone wyspy w jedną całość. Dzisiejszy Hel położony jest ok.1,5 kilometra na wschód od pierwotnej lokalizacji miasta. Stary Hel prawa miejskie uzyskał już w XIII stuleciu z rąk księcia pomorskiego Świętopełka II, jednak siły natury sprawiły, że na początku XV w. rozpoczęła się budowa nowej osady w obecnym miejscu. Dziś już bardzo trudno jest odszukać jakichkolwiek śladów pierwotnego miasta, toteż najstarsze dzieje Helu pozostają historyczną zagadką archeologiczną.

Najstarszym zabytkiem jest w Helu poewangelicki, gotycki kościół, malowniczo usytuowany w pobliżu portu i promenady spacerowej. Dawna świątynia nie pełni już dziś funkcji sakralnych, a jest siedzibą Muzeum Rybołówstwa i działa jako oddział Narodowego Muzeum Morskiego w Gdańsku. Wspaniale zaaranżowane wystawy prezentują bogate dzieje rybołówstwa na Morzu Bałtyckim. Na dawnej wieży kościelnej znajduje się punkt widokowy, z którego podziwiać można okazałą panoramę helskiego portu ze słynnym "helskim jajkiem", licznymi kutrami i jachtami. Jedną z najnowszych propozycji turystycznych Helu, mająca na celu przyciagniecie amatorów nurkowania jest wrak kutra "Bryza", który został zatopiony w okolicy portu specjalnie do uprawiania nurkowania.

W sąsiedztwie portu, biegnie ul. Wiejska, uznawana za jedną z najpiękniejszych uliczek w turystycznych miejscowościach położonych nad polskim Bałtykiem. Zachowały się tu liczne ryglowe i ceglane domki rybackie, które niegdyś tworzyły unikalną zabudowę kaszubskiej wsi. Dziś jest tu całe mnóstwo restauracji, barów, kawiarni i sklepów, gdzie turyści skosztować mogą tradycyjnej kuchni oraz zakupić pamiątki.

Ze względu na swoje strategiczne położenie, Hel i okolice w 1936 r. zostały uznane za Rejon Umocniony Hel. Budowa portu wojennego w 1928 roku oraz fortyfikacji trwała aż do wybuchu II wojny światowej. Hel pozostał najdłużej broniącym się skrawkiem wolnej Polski, załoga skapitulowała dopiero 2 października. Do kart historii na trwałe wpisały się 32 dni obrony Helu, zatopienie największych okrętów - niszczyciela "Wicher" i stawiacza min "Gryf" w porcie helskim przez bombowce niemieckie, pojedynki artyleryjskie słynnej 31. Baterii im. Heliodora Laskowskiego dowodzonej przez kpt. Zbigniewa Przybyszewskiego czy też wysadzenie latarni morskiej. Działania wojenne z okresu II wojny światowej pozostawiły w okolicy tu liczne ślady w postaci okazałych obiektów militarnych, które można podziwiać do dziś. Mówi się, że cypel helski to raj dla miłośników militariów.

Najokazalszą budowlą z tamtego okresu jest stanowisko artyleryjskie, baterii Schleswig-Holstein o kalibrze 406 mm. Jest to największa nadbrzeżna bateria artyleryjska na świecie, uznawana za jeden z najcenniejszych tego typu zabytków w naszym kraju.. Obiekt jest elementem Muzeum Obrony Wybrzeża, jedynej w swoim rodzaju placówki muzealnej prowadzonej przez pasjonatów helskich militariów. Oprócz tego do zwiedzania przeznaczone są również bateria H. Laskowskiego oraz wieża dalmierzowa. W okolicznych lasach odnaleźć można natomiast liczne schrony, bunkry, elementy Baterii Artylerii Stałej oraz inne militaria.

Jak przystało na morskie miasto z prawdziwego zdarzenia, Hel posiada latarnię morską, zlokalizowaną nieopodal cypla. Jest to licząca ponad 41 m wysokości czerwona wieża, zbudowana w 1942 r. niemal w tym samym miejscu co zburzona przez wojska polskie w 1939 r. pierwsza helska latarnia z 1826 r.

Niewątpliwą atrakcją dla turystów odwiedzających Hel, a w szczególności dla dzieci, jest słynne fokarium, czyli Stacja Morska Instytutu Oceanografii Uniwersytetu Gdańskiego. Mimo, że fokarium cieszy się bardzo dużą popularnością wśród zwiedzających, jest to placówka badawczo - naukowa, która w doskonały sposób przybliża jak żyją i funkcjonują w w naszym morzu sympatyczne foki. Dwa razy dziennie, o godz. 11.00 i 14.00 można oglądać karmienie zwierząt , natomiast przez cały czas obserwować można rozmaite gry i zabawy jakimi foki raczą się podczas pływania w basenach.

Hel to bez wątpienia jedno z najatrakcyjniejszych miejscowości turystycznych nad Bałtykiem. Każdy znajdzie tu coś dla siebie: jest piękna plaża, są zabytki militarne, port jachtowy, latarnia morska i wiele, wiele innych ciekawych miejsc, które przyciągają turystów już od dziesięcioleci.