Tradycja morska i Hanza

Kto i kiedy założył gdański port nie wiadomo. Miało to miejsce równie dawno, co założenie samego miasta, które podobnie jak cała jego wczesna historia ginie w pomroce dziejów. Badania archeologiczne dają jedynie pewne wyobrażenie o kształcie, okresie pojawiania się poszczególnych części miasta i portu, dając szerokie pole do naukowych spekulacji. Wiadomo jednak z całą pewnością, że związek miasta z portem i morską żeglugą był od początku czymś oczywistym, że właśnie z tego związku narodziło się miasto, które z biegiem wieków zająć miało tak znaczącą pozycję w gospodarczym systemie tej części świata.

Samo położenie Gdańska dawało mu istotną przewagę w konkurencji z innymi ośrodkami handlu w okolicy. Podobne, choć może nie aż tak korzystne położenie, miały jednak inne miasta, z czasem wyrosłe na ośrodki portowe. Związek tych miast, zwany Hanzą, był ponadpaństwowym i ponadetnicznym porozumieniem polityczno-handlowym strefy Bałtyku i Morza Północnego. Gdańsk należał do Hanzy od połowy XIV wieku. Hanzeaci, dzięki jasnym i przejrzystym zasadom jednoczącym wspólny wysiłek kupiecki, dobrej organizacji i zdolności do solidarnej obrony swoich interesów stali się siłą, z którą liczyć musieli się królowie i cesarze. Najciekawszym epizodem udziału Gdańska w związku hanzeatyckim jest wojna tego ostatniego z królem angielskim, w której wzięła udział flota Gdańska z powodzeniem operując na Morzu Północnym, tuż przed ujściem Tamizy. W tej właśnie wojnie najsłynniejszy gdański żeglarz Paweł Beneke, na pokładzie okrętu Piotr z Gdańska zdobył dla miasta najcenniejszy w dzisiejszych zbiorach muzealnych obraz „Sąd Ostateczny” Hansa Memlinga.

Potęga Gdańska wynikająca z jego położenia i udziału w Hanzie przetrwała jednak jej zmierzch i upadek. Gdańsk zawdzięczał to swojemu gospodarczego zapleczu, jakim było ogromne Królestwo Polskie, a następnie Rzeczpospolita oraz z ogromnego zapotrzebowania na produkty rolne i leśne na zachodzie Europy. Ten mariaż popytu i podaży pozwolił Gdańskowi wystąpić w roli swata. Swata, który łącząc Polskę ze światem świetnie na tych usługach zarabiał. Ukształtowana w ciągu XV w. pozycja Gdańska jako autonomicznej miejskiej republiki pod protekcją polskiego monarchy, zagwarantowana królewskimi przywilejami, pozwoliła mu na skupienie się na korzystnym dla wszystkich obrocie polskim zbożem, drewnem i innymi towarami na niespotykaną dotąd w tej części świata skalę. Dochody czerpane z tej działalności wzbogacały głównie kupców, wpływały także na zamożność całego miasta. Znajdujący się na Motławie port, wraz z terenem magazynowym na Wyspie Spichrzów generowały dochody pozwalające na realizację takich inwestycji jak Kościół Mariacki, Ratusz Głównego Miasta i inne obiekty, którymi dzisiaj zachwycają się turyści. O źródle swojej potęgi gdańszczanie pamiętali doskonale, podkreślając to choćby umieszczeniem na centralnym placu Gdańska fontanny boga mórz, Neptuna, który stał się jednym z symboli miasta.

Złoty wiek Gdańska, jak przyjęto określać okres największej prosperity gospodarczej i politycznej miasta, zakończyła zmiana szlaków handlowych (głównie włączenie się obu Ameryk w światowy system gospodarczy) i polityczna niestabilność Rzeczypospolitej. W okresie panowania pruskiego czyniono wprawdzie pewne zabiegi zmierzające do modernizacji struktury gdańskiego portu, jednak bez zachodniego popytu i polskiej produkcji Gdańsk nie miał szans odzyskać dawnej wielkości. W okresie międzywojennym portowi gdańskiemu wyrosła tuż obok silna i nowoczesna konkurencja w postaci Gdyni. W okresie PRL-u powstała największa z portowych inwestycji w Gdańsku – Port Północny. Obecny port Gdański jest wprawdzie liczącym się ośrodkiem przeładunkowym, jednak jego znaczenie jest nieporównywalne z tym, jakie posiadał przed kilkuset laty.

Morskie tradycje Gdańska, odkrywane na nowo po dziesięcioleciach pewnego „odwrócenia się od morza” całego miasta i jego mieszkańców, stają się z roku na rok co raz bardziej obecne w miejskiej przestrzeni. Cieszą się także rosnącym zainteresowaniem turystów z okolic dalekich od morza, zwłaszcza że ukształtowanie gdańskiego portu pozwala na obejrzenie w trakcie jednej wyprawy kilkuset lat jego wspaniałej historii i najnowocześniejszych urządzeń i inwestycji.

W pobliżu

Noclegi

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb.
Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym.

Kliknij tutaj, aby dowiedzieć się więcej.

Ulubione

Niestety, nie masz jeszcze dodanych, ulubionych pozycji.

Tutaj tekst tłumaczący po co jest ta funkcjonalność oraz wytłumaczenie tekstowe uproszczonej grafiki poniżej.

Niestety, nie masz jeszcze dodanych, ulubionych pozycji.

Odkryj

Gastronomia

Noclegi