Kociewie est une zone ethnographique qui fait partie de la Poméranie de l’Ouest, dont les frontières ont beaucoup évolué au fil des années. Ainsi les frontières actuelles de la région Kociewie ont été fixées sur la base des études linguistiques menée par Kazimierz Nitsch.

Le chercheur a divisé la région de Kociewie en zone primaire recouvrant les environs de Pelpin et en une zone plus large, dans laquelle est utilisé le dialecte Kociewie. La région Kociewie est d’une superficie d’environ de trois mille km2. Sa frontière orientale est constituée par une partie de la Vistule d’environ cent kilomètres, depuis la région de Gruczna au sud jusqu’au village Czatkowy, situé au nord de Tczew. La fontière nord de la région est déterminée par la ligne entre les villes de Pszczółki – Trąbki Wielkie – Wysin, tandis que la frontière occidentale traverse Stara Kiszewa, Bartoszy Las, Czarna Woda, Szlachta, Śliwiczki, Drzycim, puis Gruczna et s’oriente vers la Vistule. La zone de Kociewie est du point de vue administratif, située dans la province de Poméranie (pour les comtés de Starogard et Tczew, une partie du district de Gdansk: Trąbki Wielkie , et le district kościerski avec les communes de Liniewo et Stara Kiszewa) et dans la province de Cujavie - Poméranie (la plupart des terres appartenant au comté świecki et une partie de la municipalité Śliwce du comté Tuchola). Dans la zone de Kociewia, se trouvent neuf villes: Tczew, Starogard Gdański, Skarszewy, Skórcz, Czarna Woda, Gniew, Pelplin, Nowe i Świecie. C’est Starogard Gdański qui est considérée comme la capitale de la région.                                                                                                            

La dénomination Kociewie est déjà utilisée dans des documents du début du XIXe siècle, plus exactement de 1807. En effet, les sources militaires de l'histoire de la Poméranie citent le rapport du lieutenant Hurting au général Dąbrowski dans lequel est mentionné le nom Gociewie. Dans de tels rapports, un grand nombre de noms de lieux étaient déformés, on peut donc supposer que la lettre G à la place de K fait partie de ce type d'erreur. Une autre dénomination de la région était Koczewie, retrouvé dans le poème Szczaście ji pon rédigé en dialecte Kociewie. Ce document provient de Świec et date des années 1810 à 1820. Alors que l’écrivain Florian Ceynowa utilisait le terme de Koczevije. La dénomination Kociewie a également été mentionnée par l’ethnographe Oskar Kolberg dans son volume Poméranie.

Jusqu'à présent, les chercheurs n'ont pas réussi à déterminer clairement l’étymologie du mot Kociewie. À ce sujet, un certain nombre de concepts différents et d’hypothèses ont été formulés, mais aucun d'entre eux n’a reçu une approbation totale. La grande majorité des concepts concernant l'étymologie se concentre sur le noyau- Koć.

Selon ces concepts, Kociewie provient des mots:

- kociełki, c’est-à-dire les nombreuses vallées, marécages et marais, entourés de montagnes (concept du Père Fankidejski.);

- kotten, ou une hutte (pour J. Łęgowski);

- kocza, kuczen - petites huttes bricolées (pour le Père J. Kujot.);

- kociewie -  limon (pour S. Kozierski, A. Bruckner);

- kocanki - nom de plante (pour W. Taszycki);

- koc- piège de pêche (pour J. Treder);

- kaczy - Kociewie, ou «pays au bord de la rivière Kacza (pour J. Haliczer);

- Gocie – Gotowie (pour F. Bujak, J. Czekanowski).

Hanna Popowska - Taborska évoquait dans ses recherches concernant le nom de Kociewie, le père Bernard Sychta, qui comparait l’expression Kociewie à celle de kocie wiarë, c’est-à-dire « la région perdue et plate », et au mot kocevinë qui a un sens similaire. Selon Popowska-Taborska, le nom Kociewie est insultant, péjoratif (ce qui peut expliquer le fait que dans le cadre de la recherche menée par Z. Stamirowska, la population de la région n’acceptait pas ce nom). Son nom serait basé sur « kot », ce serait donc une formation similaire à celle citée dans le « Dictionnaire kociewski » de chrószczewie qui signifie « maquis, buissons ». le mot koćejeve rencontré sporadiquement, contiendrait la racine puis son suffixe –ej.

Quant à Bogusław Kreja, il considère que le nom Kociewie provient d’une langue slave orientale. Ainsi, en russe existe le mot kočevьe qui signifie « repaire, campement ». Il s'agit d'un nom verbal formé avec le suffixe- ьe ajouté au verbe kočevat, c’est à dire «camper». Le nom Koczewie, de Ceynowa est similaire à l'étymologie russe.

Kreja a accepté le concept de Kujot d’une zone plus petite de Kociewia par le passé (c’est-à-dire les environs autour du côté gauche de Wierzyca, entre Nowa Cerkwia et Królówlasem) et a supposé qu’avant que le nom n’apparaisse dans les sources écrites, il a dû fonctionner dans la conscience des habitants, c’est-à-dire pour Kreja déjà au XVIIIe siècle. A cette époque, de nombreuses armées passaient par la région, y compris russes, et ont également stationnés dans la région. Les sources historiques n’apportent pas de preuve directe que les Russes résidaient dans les environs de Gniew et Pelplin, mais des pièces russes datant de 1759 à 1762 ont été retrouvées dans le monastère de Pelplin. De plus, Kreja cite des exemples de toponymie (par exemple, le village Rusek, le hameau Rusin évoquant le mot polonais « russe ») et anthroponyme (par exemple les noms Sobkow, Kołokolcow), ce qui pourrait indiquer un séjour de l'armée russe en Poméranie au XVIIIe siècle.

Prosto na wakacje, Bursztynową Autostradą A1!

Podróż na wymarzony urlop wcale nie musi być długa i nużąca. Przeciwnie, może być szybka i bezpieczna, szczególnie jeśli na wyjazd wybierzemy się własnym samochodem. Przejazd autostradą A1 z południowego krańca Polski nad Bałtyk może przebiec jeszcze sprawniej, wystarczy skorzystać z systemuAmberGO, dzięki któremubezdotykowo  i automatycznie zapłacimy za przejechane kilometry.

W systemie AmberGO jest zarejestrowanych 250 tysięcy pojazdów, a prawie 20% transakcji dziennych odbywa się przy użyciu płatności automatycznych. Dzięki temu pokonywanie kolejnych kilometrów staje się szybsze i co ważniejsze bezpieczniejsze. Nie trzeba już otwierać okienka i dotykać maszyny w celu pobrania biletu, nie jest już obowiązkowe płacenie u inkasenta. Wystarczy przed wyjazdem albo w czasie podróży pobrać aplikację i dodać numer rejestracyjny pojazdu oraz numer karty kredytowej. System jest aktywny na wszystkich bramkach AmberOne Autostrady A1; automatycznie weryfikuje nasze tablice rejestracyjne i otwiera szlaban, zapraszając w dalszą podróż.


Opactro pocysterskie w Pelplinie, fot: UM Pelplin
Jazda samochodem może być przyjemnym i atrakcyjnym czasem, jeśli się odpowiednio do niej przygotuje. Przerwy mogą służyć nie tylko rozprostowaniu kości, ale także zobaczeniu ciekawych i bogatych w historię zabytków. W przypadku pomorskiego odcinka AmberOne np. Katedry w Pelplinie, która jest jedną z największych świątyń gotyku ceglanego w Polsce. Zamek w Gniewie, równie chętnie odwiedzany przez turystów, to m.in. dawna siedziba Zakonu Krzyżackiego, a dziś odbywają się tu turnieje rycerskie, pokazy kowalstwa artystycznego i tematyczne imprezy. To również hotel i restauracja, co może być interesującą opcją pobytu dla osób lubiących niekonwencjonalne rozwiązania.


Dawna siedziba Zakonu Krzyżackiego w Gniewie. Fot. Ł.Głowala/pomorskie.travel 

Przystanki w podróży mogą również posłużyć odkrywaniu mało znanych zakamarków Regionu Pomorskiego. Jednym z nich jest Muzeum Miodu przy zjeździe z węzła Stanisławie. Można tam zobaczyć niespotykane eksponaty z produkcji miodu, zaznajomić się z życiem pszczół dzięki grom interaktywnym oraz posmakować miodu prosto z pasieki. Dla całych rodzin ciekawą propozycją jest Grodzisko Owidz i Muzeum Mitologii Słowiańskiej, znajdujące się w bliskim sąsiedztwie Starogardu Gdańskiego. Dzięki wyjątkowej rekonstrukcji grodu, można przenieść się do wczesnośredniowiecznej osady, poznać zasady i zwyczaje wtedy panujące oraz spróbować własnych sił w rękodzielnictwie oraz wyzwaniach sprawnościowych.

Zrekonstruowany gród i osada słowiańska w Owidzu, fot. PROT

Dzięki odpowiedniemu przygotowaniu do drogi i przyłączeniu do systemu AmberGO komfort i jakość naszej podróży na pewno ulegnie znacznej poprawie.  Zaoszczędzony w kolejkach czas, można wykorzystać na poznawanie i odkrywanie niezwykłego Regionu Pomorskiego. Natura w przyszłości odwdzięczy się za mniejszą ilość wyprodukowanych biletów, paragonów i faktur, które zamiast w wersji papierowej będziemy trzymać w telefonie. A my będziemy mogli cieszyć się nie tylko przyrodą, ale także bezpiecznym, wspólnie spędzonym czasem.

DOŁĄCZ DO AMBERGO