Pierwsze wiosenne weekendy nie muszą oznaczać tłumów na plaży i zatłoczonych deptaków. Dla wielu osób najlepszym sposobem na odpoczynek jest cisza, kontakt z naturą i uważne obserwowanie świata budzącego się do życia. Birdwatching to jedno z tych zajęć, które idealnie wpisuje się w te potrzeby.
Wiosna to jeden z najciekawszych momentów w roku dla miłośników ptaków – trwa skrzydlata migracja, wiele gatunków zajmuje rewiry lęgowe, a pomorskie krajobrazy wypełnia intensywny śpiew. Województwo pomorskie, dzięki unikalnemu położeniu na trasie wędrówek, to jeden z najważniejszych regionów w Polsce dla pasjonatów birdwatchingu.
Dlaczego wiosna to idealny czas na birdwatching?
Podglądanie dzikiej przyrody, fot. Diego Cervo - stock.adobe.com
Na przełomie kwietnia i maja w Pomorskiem spotkamy zarówno ptaki osiadłe, jak i te, które właśnie wróciły z zimowisk. To czas najbardziej spektakularnych zachowań: widowiskowych toków, budowy gniazd i obrony terytoriów.
Wiele gatunków, zazwyczaj skrytych w gęstwinach, staje się teraz łatwiejszych do zauważenia i rozpoznania po głosie.
Migracja ptaków na Mierzei Wiślanej – ptasie autostrady nad Bałtykiem
Zalew Wiślany, kormoran, fot. Ireneusz Florczyk
Każdej wiosny i jesieni Mierzeja Wiślana staje się sceną jednego z najpiękniejszych spektakli natury. Miliony ptaków lecących z północy na południe przeciskają się przez wąski pas lądu między Zalewem Wiślanym a Bałtykiem.
Pomalowany w ptasie wzory punkt obserwacyjny z tablicą edukacyjną – idealny przystanek dla miłośników przyrody. Fot. Pomorskie Travel.
Plaża, morze i ptaki w obiektywie - Punkt Obserwacji Ptaków Morskich, fot. Pomorskie.Travel
To właśnie tutaj powstały dwa wyjątkowe miejsca, w których każdy turysta może poczuć się jak ornitolog: Wieża Ornitologiczna na Górze Pirata oraz nowy, unikatowy w Polsce Punkt Obserwacji Morskich Ptaków.
Niedaleko, przy wejściu nr 18 na plażę za Krynicą w stronę Piasków, znajduje się pierwszy w Polsce stały obiekt przeznaczony do seawatchingu, czyli obserwacji ptaków związanych z morzem.
Inicjatorem obydwu przedsięwzięć było Stowarzyszenie Drapolicz, które lat prowadzimy monitoring ptaków drapieżnych i innych gatunków wędrownych nad Mierzeją Wiślaną. Drapolicz nie tylko tworzy infrastrukturę ornitologiczną i organizujemy warsztaty i wydarzenia edukacyjne, ale także działa na rzecz ochrony cennych siedlisk.
Więcej informacji o Mierzei Wiślanej znajdziesz tutaj:
- Mierzeja Wiślana – odkryj i zakochaj się w niej!
- Migracja ptaków na Mierzei Wiślanej
- Park Krajobrazowy „Mierzeja Wiślana”
- Park Krajobrazowy „Mierzeja Wiślana” (szlaki turystyczne)
- Park Krajobrazowy Mierzeja Wiślana (ścieżki przyrodnicze)
Ostoja Ujścia Wisły – rybitwy i sieweczki
Rybitwa krótkodzioba, niezwykle rzadki gość w naszym kraju, fot. Pexel
To absolutna perła na mapie regionu, obejmująca rezerwaty Mewia Łacha oraz Ptasi Raj.
Mewia Łacha
W maju u ujścia Wisły Przekop można zaobserwować jedyną w Polsce kolonię rybitw czubatych. To także miejsce, gdzie na piaszczystych łachach bytują sieweczki obrożne, rybitwy rzeczne i białoczelne oraz rzadkie ostrygojady.
Ptasi Raj
Położony na Wyspie Sobieszewskiej rezerwat oferuje dwie ścieżki dydaktyczne i wieże widokowe nad jeziorami Ptasi Raj i Karaś. Można tu wypatrzyć gęsi gęgawy, perkozy oraz usłyszeć bąka.
Rezerwat Beka i Zatoka Pucka – unikatowe słonawy
Północna część regionu to dom dla unikalnych na skalę kraju słonych łąk (słonaw). Rezerwat Beka, położony u ujścia Redy do Zatoki Puckiej, to miejsce wyjątkowe. W maju można tu spotkać rzadkie gatunki siewkowych, takie jak krwawodziób czy czajka, a także liczne pliszki żółte. To jedno z niewielu miejsc, gdzie natura odzyskuje teren po dawnych osadach, tworząc idealne warunki dla ptaków siewkowych i wodnych.
Słowiński Park Narodowy – nie tylko ruchome wydmy
Wieża widokowa w Rąbce, nad jeziorem Łebsko, fot. P. Książek/Pomorskie.Travel
Słowiński Park Narodowy, gęś gęgawa fot. Ireneusz Florczyk
Jeziora Łebsko i Gardno to jedne z najważniejszych punktów na trasie przelotów ptaków w Europie. Maj to czas, kiedy nad taflą jezior regularnie polują bieliki. Na brzegach i w trzcinowiskach usłyszymy klangor żurawi i bębnienie dzięciołów.
Park oferuje rozbudowaną infrastrukturę: wieże widokowe w miejscowościach takich jak Rowy, Kluki czy Izbica pozwalają na komfortowe obserwacje bez płoszenia zwierząt.
Najlepsze punkty obserwacyjne ptaków w Słowińskim Parku Narodowym:
Jezioro Łebsko
Kluczowe miejsce dla ptaków wodno-błotnych. W maju królują tu lęgowe gęgawy, kaczki nurkujące oraz liczne gatunki siewkowe żerujące na płyciznach
Wieża widokowa w okolicy Łeby:
Wielkie Bagno Słowińskiego Parku Narodowego
Cenny obszar podmokły, stanowiący ostoję dla rzadkich gatunków ptaków wodno-błotnych. Występują tu m.in. bielik, błotniak stawowy, żuraw, czapla siwa oraz liczne gatunki gęsi i kaczek. Jest to kluczowe miejsce lęgowe i żerowisko na trasie migracji ptaków.
Platforma widokowa w okolicy wsi Gać:
Łącka Góra i Ruchome Wydmy
Strategiczny punkt na trasie wiosennych migracji. Pozwala na obserwację bielików oraz ptaków morskich i siewkowych odpoczywających na dzikich plażach
Wydma Łącka:
Jezioro Gardno
Ścieżki przyrodnicze prowadzące wzdłuż brzegu to najlepsze miejsce do nasłuchiwania „koncertów” w trzcinowiskach, gdzie dominują trzciniaki, rokitniczki i brzęczki
Wieża widokowa „Gardnieńskie Lęgi”:
Kluki i okolice
Rozległe torfowiska to dom dla żurawi oraz miejsce widowiskowych lotów godowych kszyków. W samym skansenie i jego sąsiedztwie warto wypatrywać dudków
Wieża widokowa w okolicy Muzeum Wsi Słowińskiej w Klukach:
Wzgórze Rowokół
Naturalny punkt obserwacyjny dla miłośników ptaków drapieżnych. Z wieży widokowej można dostrzec krążące nad parkiem bieliki, rybołowy oraz kanie rdzawe
Trójmiejski Park Krajobrazowy – leśny koncert blisko miast
Nietypowe ujęcie Pluszcza na Potoku Oliwskim, fot. Dariusz Ożarowski/TPK
Dla mieszkańców Gdańska, Gdyni i Sopotu przyroda jest na wyciągnięcie ręki. Maj to w pomorskich buczynach czas muchołówki małej – ptaka o wyjątkowo pięknym głosie, który jest symbolem naturalnych, starych lasów. W dolinach należących do TPK (zwłaszcza w okolicach leśnych potoków) np. Dolinie Radości warto wypatrywać Pliszki górskiej i Dzięcioła czarnego.
- W ramach przygotowania do obserwowania, warto zajrzeć do ptasiej galerii Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, którą znajdziesz tutaj!
- Opisy wybranych ptaków Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego znajdziesz tutaj
Dolina Radości w Trójmiejskim Parku Krajobrazowym:
Zobacz także naszą propozycję spaceru przed Dolinę Radości: Pomorskie Wędrówki: Dolina Radości – zielone serce TPK
Ptasi teatr natury, czyli co podglądać... i podsłuchać!
Coraz większą popularnością wśród obserwatorów cieszą się aplikacje mobilne wspierające identyfikację ptaków w terenie.
Narzędzia takie jak Merlin Bird ID (bezpłatna aplikacja mobilna stworzona przez Cornell Lab of Ornithology, działające przy Uniwersytecie Cornell) do natychmiastowej identyfikacji gatunków ptaków) pozwalają rozpoznać gatunek nie tylko na podstawie zdjęcia, ale także nagranego śpiewu.
Identyfikacja ptasich treli to wspaniałe uzupełnienie birdwatchingu, fot. P.Książek
To doskonałe uzupełnienie klasycznego birdwatchingu — zwłaszcza dla początkujących, którzy chcą szybko nauczyć się rozróżniać poszczególne głosy i sylwetki ptaków. Aplikacje te działają offline, co czyni je szczególnie przydatnymi na terenach takich jak Słowiński Park Narodowy, gdzie zasięg bywa ograniczony.
Podglądanie natury w Pomorskiem, fot. mat. promocyjne
Jak przygotować się do obserwacji?
Korzystaj z punktów widokowych: Pomorskie oferuje świetną infrastrukturę – wieże w rezerwacie Ptasi Raj, w Izbicy czy Rowach pozwalają zobaczyć więcej, nie płosząc ptaków.
Etyka: Maj to szczyt okresu lęgowego. Poruszaj się wyłącznie po wyznaczonych ścieżkach i nie zbliżaj się do gniazd. Pamiętaj, że w rezerwacie Beka czy na Mewiej Łasce Twoja obecność poza szlakiem może zniszczyć lęgi ukryte bezpośrednio w piasku lub trawie.
Ekwipunek: Lornetka i wygodne, nieprzemakalne buty to podstawa. Warto wspomóc się aplikacjami do rozpoznawania głosów, które ułatwią identyfikację ptaków w gęstym lesie.
Birdwatching w Pomorskiem to propozycja dla każdego – od rodzin z dziećmi po profesjonalnych fotografów przyrody. Dzięki różnorodności środowisk, od słonych łąk nad Zatoką Pucką po gęste lasy TPK, region ten oferuje niezapomniane spotkania z dziką przyrodą. Tegoroczna majówka może stać się idealną okazją, by odkryć fascynujący świat skrzydlatych mieszkańców Pomorza.
Więcej o birdwatchingu w Pomorskiem:
- Zalew Wiślany (Birdwatching)
- Ostoja Ujścia Wisły wraz z rezerwatami Ptasi Raj i Mewia Łacha (Birdwatching)
- Zatoka Pucka wraz z rezerwatem Beka (Birdwatching)
- Pomorskie nieoczywiste – spacerem po Rezerwacie Beka
- Słowiński Park Narodowy (Birdwatching)
- Migracja ptaków na Mierzei Wiślanej – ptasie autostrady nad Bałtykiem
- Birdwatching w Pomorskiem – najpiękniejsze miejsca obserwacji ptaków