Odkryj Gdańsk i jego atrakcje

Odkrywaj Gdańsk i jego atrakcje z Pomorskim.Travel

Choć ma ponad tysiąc lat, zachwyca nowoczesnością. Dumne ze swojej niezwykle bogatej historii, otwarte na świat i na przyszłość. Z  widokiem na Bałtyk, port, Motławę, lasy Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Z półwyspem Westerplatte, który pamięta 1 września 1939 roku, terenami dawnej Stoczni Gdańskiej i historyczną bramą nr 2, z Górą Gradową i Twierdzą Wisłoujście, które przywołują czasy napoleońskie. Gdańsk - gród nad Motławą. Fantastyczne miejsce do życia, pracy i rozwoju. Największe miasto w północnej Polsce i jedyne takie na świecie.

 

Gdańsk – miasto gdzie historia splata się z nowoczesnością

Gdańsk jest miastem, którego tożsamość kształtowała się na przestrzeni ponad 1000-letniej historii, pod wpływem różnych kultur odwiedzających i mieszkających tutaj nacji. Na przestrzeni wieków istnienia miasto rozwijało się bardzo intensywnie, a w XVI wieku było najbogatszym miastem Rzeczypospolitej. Gdańsk uznawany jest za symboliczne miejsce wybuchu II wojny światowej oraz początku upadku komunizmu w Europie Środkowej. Ta niewątpliwa stolica Pomorza obfituje w liczne zabytki architektury, a powstająca obecnie nowoczesna zabudowa doskonale wpisuje się w otoczenie przesiąkniętych dziejowymi zdarzeniami miejsc. Odwiedzane atrakcje gdańskie skłaniają do refleksji i zadumy oraz zachwycają swoim architektonicznym pięknem, ale również pozwalają odpocząć na piaszczystych plażach (np. najpopularniejszej z nich – plaży w Jelitkowie) oraz w licznych tu restauracjach i pubach. Znajdziemy tu również miejsca gdzie króluje muzyka i imprezowy nastrój oraz tereny dla organizowanych tu imprez kulturalnych i sportowych.

Gdańsk – co zobaczyć w mieście?

Jednym z najbardziej reprezentacyjnych miejsc dla miasta jest ulica Długa z szeregiem kamienic zamieszkiwanych niegdyś przez bogatych i wpływowych mieszczan oraz gotycko-renesansową budowlą Ratusza. Z około 50 m wieży, udostępnionej do zwiedzania w sezonie letnim, roztacza się wspaniała panorama miasta.

ZOBACZ INNE PUNKTY WIDOKOWE

Długie Pobrzeże to nadwodny deptak i idealne miejsce na spacery pozwalające obserwować przepływające statki oraz kolejny z kluczowych rejonów i atrakcji Gdańska. Przez stojącą tu Bramę Mariacką wchodzimy z Pobrzeża w najbardziej zachwycającą uliczkę, czyli ulicę Mariacką. Ze względu na liczne tu sklepiki z bursztynową biżuterią nazywana jest ona przez mieszkańców ulicą Bursztynową. Zrekonstruowana całkowicie zabudowa kamieniczek z charakterystycznymi przedprożami oddaje klimat dawnego miasta. Bursztynowa uliczka prowadzi do Bazyliki Mariackiej, która jest wspaniałym przykładem sztuki gotyckiej.


Odkąd okolice Gdańska pojawiają się w pisanych źródłach historycznych, pojawia się w nich również bursztyn. Fot. Mateusz Ochocki

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ O ZŁOCIE POMORZA
 

Położony nad Zatoką Gdańską, z dostępem do licznych plaż, które wiosną i latem tętnią życiem, otoczony malowniczymi lasami Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, w bliskim sąsiedztwie Kaszub Gdańsk to jedno z najciekawszych miast na mapie Polski. Zachwyca nie tylko krajobrazem, ale również historią. To tutaj od Złotej Bramy do Bramy Zielonej w orszakach królowie Polski pozdrawiali naród. To tutaj, na Długim Targu, znajduje się niezwykle majestatyczny Dwór Artusa i fontanna Neptuna – symbole Gdańska.


Około 90% powierzchni Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego zajmują lasy, co w połączeniu z charakterystyczną rzeźbą terenu decyduje o niepowtarzalnym krajobrazie parku. Fot Mateusz Ochocki

Tych symboli jest więcej. Należy do nich również znajdujący się na Długim Pobrzeżu Żuraw, największy i najstarszy z zachowanych dźwigów portowych średniowiecznej Europy, konstrukcja, która od XV wieku zapewniła dynamiczny rozwój gdańskiego portu.

To z Gdańska pochodził wybitny astronom Jan Heweliusz, znakomity wynalazca Daniel Gabriel Fahrenheit czy filozof Artur Schopenhauer. To tutaj polscy żołnierze z Westerplatte bohatersko bronili kraju, gdy Schleswig-Holstein, pancernik III Rzeszy, we wrześniu 1939 roku ostrzeliwał polską składnicę wojskową rozpoczynając tym samym II wojnę światową. To tutaj na terenie Stoczni Gdańskiej w 1980 roku robotnicy zarządzili strajk, który rozpoczął powolną, ale skuteczną falę zmian w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej.

Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku
Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku. Fot. Pomorskie.Travel

Najciekawsze atrakcje w Gdańsku

Dziś Gdańsk określa się jako miasto wolności i solidarności. O historii powstałego tu ruchu NSZZ "Solidarność" opowiada wyjątkowe w skali międzynarodowej Europejskie Centrum Solidarności. Niezwykle oryginalny pod względem architektury obiekt (zbudowany na wzór okrętu) kryje w sobie ekspozycję przybliżającą historię ruchu Solidarność oraz jest miejscem, gdzie odbywa się wiele kulturalnych przedsięwzięć. Również tutaj swoje biuro posiada Lech Wałęsa, pierwszy przewodniczący NSZZ "Solidarność", były prezydent Polski i laureat Pokojowej Nagrody Nobla.

Z Europejskiego Centrum Solidarności, które zlokalizowane jest na terenach dawnej Stoczni Gdańskiej, niedaleko do Muzeum II Wojny Światowej. To najnowsze i najnowocześniejsze muzeum w mieście, zbudowane z niesamowitym polotem. O największym konflikcie zbrojnym opowiada z rozmachem, w szerokim kontekście międzynarodowym.

W nadmorskim mieście i porcie nie mogło też zabraknąć Narodowego Muzeum Morskiego, które podzielone jest na usytuowane w różnych rejonach miasta filie, do których należą: Ośrodek Kultury Morskiej, Spichlerze na Ołowiance oraz Statek – Muzeum „Sołdek”, czyli pierwszy zbudowany przez polski przemysł  stoczniowy statek pełnomorski.

DOWIEDZ SIĘ TAKŻE O ATRAKCJACH GDYNI 

Atrakcje Gdańska to nie tylko obiekty historyczne

Gdańsk to gratka nie tylko dla miłośników historii, ale także dla tych, którzy interesują się astronomią i naukami ścisłymi. W dawnych fortach ponapoleońskich działa Centrum Hewelianum. Z kolei w dzielnicy Wrzeszcz w okazałym, ponad stuletnim gmachu swoją siedzibę ma Politechnika Gdańska, jedna z najlepszych uczelni technicznych w kraju.

Mówiąc o Gdańsku, nie możemy zapomnieć również o licznych parkach – przepięknym i kameralnym Parku Oruńskim i urzekającym, niezwykle popularnym Parku Oliwskim, który znajduje się  zaledwie kilka kroków od XIV-wiecznej archikatedry oliwskiej.


Gdański Teatr Szekspirowski gości na swej scenie nie tylko aktorów. Regularnie jest też miejscem koncertów artystów z całego świata. Fot. Dawid Linkowski

To zaledwie przykłady kilku najbardziej charakterystycznych punktów na mapie tego ponad półmilionowego grodu. Gdańsk to miasto, które cały czas się rozwija. Wciąż powstają tu zarówno instytucje kultury (jak choćby otwarty w ostatnich latach Teatr Szekspirowski i Instytut Kultury Miejskiej), obiekty sportowe (piłkarski stadion w Letnicy, który swoim kształtem nawiązuje do bursztynu), jak i nowoczesne obiekty infrastrukturalne – m.in. port i terminale kontenerowe czy  lotnisko, które staje się jednym z najważniejszych portów lotniczych nad Bałtykiem.

Gdańsk – inspirujące miasto dla młodzieży i przyjazne starszemu pokoleniu

Gdańsk to miasto, które swoją nowoczesnością wabi ludzi młodych, a historią i klasycznością interesuje dojrzalsze pokolenia. Gdańsk to miasto, które łączy.

 

DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ O ATRAKCJACH TRÓJMIASTA
 

    

Bursztyn, złoto Pomorza

Pomorski bursztyn, fot. pomorskie.travel

Ile ma lat, tego nie wie nikt. Można jednak założyć, że ponad 45 milionów! Na ziemiach nadwiślańskich obrabiano go już tysiące lat temu, a i dziś nie brakuje jego pasjonatów. Bursztyn – Złoto Pomorza, wielki bałtycki skarb, chluba Gdańska.

"Bursztyn do nas mówi", przekonuje Zbigniew Strzelczyk, gdański bursztyniarz. Jego galeria bursztynu i pracownia przy Długim Pobrzeżu aż mieni się od brązowo-złotych barw. "O, tutaj widać bryłkę bursztynu z negatywowym odciskiem drzewa. Tu z kolei mamy ślady łapy jakiegoś zwierzęcia", opowiada artysta i rzemieślnik. A Zbigniew Strzelczyk wiedzę ma ogromną, bo bursztynem zajmuje się od 45 lat.

Pomorskie.travel: Skąd się wziął bursztyn na Pomorzu?

Zbigniew Strzelczyk: Prawda jest taka, że bursztyn bałtycki, bo dziś tak na niego mówimy, nie miał żadnego związku z Bałtykiem. Bursztyn bałtycki ma co najmniej 45 milionów lat, zaś Bałtyk dopiero około 18 tysięcy! Złoża bursztynu bałtyckiego występują od regionu Morza Bałtyckiego, szczególnie tego południowego i południowo-wschodniego, przez województwo zachodniopomorskie, Kurpie, Lubelszczyznę, do Równego na Ukrainie.

Pomorski bursztynnik Zbigniew Strzelczyk, pomorskie.travel, fot. Mateusz Ochocki
Ile ma lat, tego nie wie nikt. Można  założyć, że ponad 45 milionów, fot. pomorskie.travel/Mateusz Ochocki

Ta linia oznacza rynnę polodowcową, bo właśnie lodowiec ten bursztyn tutaj przyniósł i osadził. Skąd? Nie wiemy. Ile lat temu? Możemy się tylko domyślać na podstawie wieku złoża geologicznego, w którym bursztyn tutaj występuje. A to złoże geologowie oceniają na wiek od 45 do 75 milionów lat. W związku z tym, dla bezpieczeństwa datowania bursztynu, mówimy, że bursztyn bałtycki jest nie młodszy niż 45 milionów lat.

Pomorskie.travel: A czy możemy określić jak bogate złoża bursztynu mamy na Pomorzu?

Zbigniew Strzelczyk:  Trudno powiedzieć, ponieważ nie było badań całościowych złóż bursztynu na tym terenie…

Pomorskie.travel: Ale turysta spacerujący brzegiem morza można znaleźć bryłkę na plaży?

Zbigniew Strzelczyk: Oczywiście, że tak może się zdarzyć. Szczególnie pod koniec sztormów albo po sztormie. Niemniej, żeby tak się stało, bardzo ważny jest kierunek wiatru. Musi on być północno-wschodni. Fale morskie nawiewają wodorosty, wśród których niesiony jest bursztyn. Dzieje się tak dlatego, że ciężar właściwy bursztynu jest niewiele większy od ciężaru właściwego wody morskiej. Jeśli dodamy do tego roślinność i siłę falowania, to efekt jest taki, że bursztyn wyrzucany jest na plażę.

Zbigniew Strzelczyk podczas obróbki bursztynu, pomorskie.tavel, fot. Mateusz Ochocki
Zbigniew Strzelczyk przy pracy, fot. pomorskie.travel/Mateusz Ochocki

Pomorskie.travel: Pan u siebie w pracowni wykorzystuje tylko bursztyn bałtycki?

Zbigniew Strzelczyk: Tak. Ja korzystam tylko i wyłącznie z bursztynu bałtyckiego. To jest żywica, a oceniamy to po twardości i po ilości kwasu bursztynowego, jeśli nie najstarsza, to jedna z najstarszych na Ziemi. Ma przede wszystkim przepiękne, bogate przebarwienia, czego inne żywice nie posiadają.

Pomorskie.travel: Na stole w pana pracowni widzę różne kolory bursztynu - piwny albo mleczny. To naturalne kolory czy efekty obróbki?

Zbigniew Strzelczyk: Ja barw bursztynu nie poprawiam. W naszyjniku czy bransolecie dobieram tylko kolorystycznie w pary kawałki o różnym przebarwieniu. Bursztyn przezroczysty różni się od nieprzezroczystego tym, że w nieprzezroczystym występują pęcherzyki powietrza. Im więcej tego powietrza, tym bielszy bursztyn.  Łatwo to sprawdzić. Bursztyn biały pływa w zwykłej wodzie, przezroczysty tonie.  Niektórzy twierdzą, że bursztyn biały to bursztyn królewski, starszy. Ale to nieprawda! Tutaj mamy przykład - bryłka bursztynu przecięta na pół. Widać tu elementy bursztynu przezroczystego i nieprzezroczystego. Występują w jednym kawałku, a więc ich jakość jest taka sama. Mają też tyle samo lat.

Pomorskie.travel: Jakie mamy metody podejścia do bursztynu?  

Zbigniew Strzelczyk: Konkretna bryłka potrafi nam podpowiedzieć, co z niej wykonać. Sugeruje nam to swoim kształtem czy barwą. Ale bursztyn mówi tylko do tych, którzy chcą go słuchać, którzy są pokorni. Ten materiał potrafi się odwdzięczyć, ale niepokornych potrafi bardzo mocno dotknąć.

Druga metoda zakłada, że mamy projekt i szukamy do niego konkretnej bryłki bursztynu. Nie może być ona zbyt duża, ponieważ wtedy będziemy mieć zbyt duże straty przy szlifowaniu. Bryłka musi mieć przebarwienia, takie jakie sobie założyliśmy.

Jeszcze raz powtórzę: w stosunku do bursztynu trzeba mieć dużo pokory.  Potrafi on się bowiem zrewanżować przepięknymi barwami, bardzo ładną kompozycją, absolutnie przypadkową, którą później klient zaakceptuje. Ale brak pokory to utrata tych walorów barwnych, a co gorsze, utrata inkluzji! Bo przecież w bursztynie zdarzają się inkluzje. Kawałek o wartości 50 zł po znalezieniu w nim inkluzji będzie wart 1000 zł. A więc pokora ma swój wymiar finansowy.

Pomorskie.travel: Jak wygląda klasyczny proces obróbki bryłki bursztynu?

Zbigniew Strzelczyk: Załóżmy, że mam bryłkę, którą do galerii przyniósł mi turysta. Znalazł ją na plaży. Przede wszystkim musimy sprawdzić, czy jest to prawdziwy bursztyn, a nie krzemień czy kwarc. Gdy już wiemy, że to bursztyn, klient pyta, co mogę z takiej bryłki stworzyć. Często zdarza się, że zabieram turystę na zaplecze galerii, do mojej pracowni,  siadamy koło szlifierek i, zgodnie z sugestiami moim i klienta, wykonuję coś, co będzie później cieszyć oko.

Obróbka bursztynu to cięcie przy pomocy piły. Niemniej stosuję je bardzo rzadko. Staram się wybierać jeden kawałek, z którego tworzę coś konkretnego. Szlifuję papierami ściernymi i to w dwóch, trzech etapach. Następnie chodzi o wstępne nadanie kształtu, jego wygładzanie, wstępne polerowanie i finalne polerowanie, ewentualnie wykonanie otworu, żeby można było ten kawałek bursztynu powiesić na przykład na rzemieniu.


Pomorskie bursztyny uchodzą za jedne z najpiękniejszych na świecie, fot.pomorskie.travel/Mateusz Ochocki

Pomorskie.travel: Mówi się, że bursztyn to złoto Pomorza, nasz największy skarb…

Zbigniew Strzelczyk: Do niedawna nazywano bursztyn "złotem Bałtyku", a potem "złotem północy". To bardzo ważny element w życiu, kulturze, rozwoju tego regionu, co nastąpiło  wskutek kontaktów z kupcami, którzy przyjeżdżali z południa Europy. Współcześnie  mówimy o Pliniuszu Młodszym i jego notatkach o wyprawach z terenu dzisiejszych Włoch. Po bursztyn nad Bałtyk przyjeżdżano w karawanach. Decydowano się na takie odległe podróże, ponieważ bursztyn występował tylko tutaj. Nie wydobywano go w kopalni, a znajdowano na plaży.

Jego właściwości poznano dużo wcześniej. Przypomnę, że starogrecka nazwa bursztynu to elektron (od właściwości elektrostatycznych, które są bardzo ważne dla osoby noszącej bursztyn). Dzięki zawartości kwasu bursztynowego i kontaktu bursztynu z mocnym alkoholem, uzyskujemy nalewkę (nie nadaje się do picia) do celów leczniczych, do inhalacji, do stosowania kompresów na stawy i leczenia innych przypadłości. Te właściwości bursztynu legły u podstaw zainteresowania nim. W związku z tym, że na Pomorze przyjeżdżali ludzie z kultury o wiele wyższej niż ta, którą reprezentowali miejscowi, następował tu szybki rozwój intelektualny, a co za tym idzie, rozwój narzędzi i naczyń. Już Homer w "Odysei" przywołuje bursztyn i to trzykrotnie, zaraz po złocie przed srebrem i słoniową kością. Już wtedy bursztyn był cennym materiałem.

Pomorskie.travel: Dziś bursztyn nadal jest bardzo popularny, choć w XXI wieku jego forma jest już nieco inna…

Zbigniew Strzelczyk: Bursztyn jest bardzo ważnym elementem rozwoju społeczności, ale poza tym jest pięknym, bardzo starym materiałem stosowanym w jubilerstwie. Właściwości i chęć noszenia bursztynu oraz chęć raczenia się pięknymi przedmiotami wykonanymi z bursztynu spowodowała popyt na te wyroby. Od wielu pokoleń mamy zainteresowanie bursztynem, ale jego renesans nastąpił po zmianach gospodarczych w 1989 roku, kiedy uwolniono zawód bursztyniarza i otwarto możliwości otwierania firm. W Gdańsku mamy targi Amberif, największe targi bursztynu na świecie, gdzie każdego roku przyjeżdża kilka tysięcy kupców z całego świata, gdzie wystawia się kilkuset producentów. Co ciekawe, producenci konkurują ze sobą nie tylko ceną, ale również nowoczesnymi projektami i designem. Przestało już obowiązywać powiedzenie, że bursztyn to materiał "babciny". Dziś bursztyn to kolorowa biżuteria z nowoczesnym designem, którą bardzo chętnie kupują młodzi ludzie.

POZNAJ TRADYCJĘ BROWARNICTWA GDAŃSKIEGO