Odkryj Gdańsk i jego atrakcje

Odkrywaj Gdańsk i jego atrakcje z Pomorskim.Travel

Choć ma ponad tysiąc lat, zachwyca nowoczesnością. Dumne ze swojej niezwykle bogatej historii, otwarte na świat i na przyszłość. Z  widokiem na Bałtyk, port, Motławę, lasy Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Z półwyspem Westerplatte, który pamięta 1 września 1939 roku, terenami dawnej Stoczni Gdańskiej i historyczną bramą nr 2, z Górą Gradową i Twierdzą Wisłoujście, które przywołują czasy napoleońskie. Gdańsk - gród nad Motławą. Fantastyczne miejsce do życia, pracy i rozwoju. Największe miasto w północnej Polsce i jedyne takie na świecie.

Położony nad Zatoką Gdańską, z dostępem do licznych plaż, które wiosną i latem tętnią życiem, otoczony malowniczymi lasami Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, w bliskim sąsiedztwie Kaszub Gdańsk to jedno z najciekawszych miast na mapie Polski. Zachwyca nie tylko krajobrazem, ale również historią. To tutaj od Złotej Bramy do Bramy Zielonej w orszakach królowie Polski pozdrawiali naród. To tutaj, na Długim Targu, znajduje się niezwykle majestatyczny Dwór Artusa i fontanna Neptuna – symbole Gdańska.

Tych symboli jest więcej. Należy do nich również znajdujący się na Długim Pobrzeżu Żuraw, największy i najstarszy z zachowanych dźwigów portowych średniowiecznej Europy , konstrukcja, która od XV wieku zapewniła dynamiczny rozwój gdańskiego portu.

To z Gdańska pochodził wybitny astronom Jan Heweliusz, znakomity wynalazca Daniel Gabriel Fahrenheit czy filozof Artur Schopenhauer. To tutaj polscy żołnierze z Westerplatte bohatersko bronili kraju, gdy Schleswig-Holstein, pancernik III Rzeszy, we wrześniu 1939 roku ostrzeliwał polską składnicę wojskową rozpoczynając tym samym II wojnę światową. To tutaj na terenie Stoczni Gdańskiej w 1980 roku robotnicy zarządzili strajk, który rozpoczął powolną, ale skuteczną falę zmian w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej.

Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku
Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsaku. Fot. Pomorskie.Travel

Dziś Gdańsk określa się jako miasto wolności i solidarności. O historii powstałego tu ruchu NSZZ "Solidarność" opowiada wyjątkowe w skali międzynarodowej Europejskie Centrum Solidarności. Niezwykle oryginalny pod względem architektury obiekt (zbudowany na wzór okrętu) kryje w sobie ekspozycję przybliżającą historię ruchu Solidarność oraz jest miejscem, gdzie odbywa się wiele kulturalnych przedsięwzięć. Również tutaj swoje biuro posiada Lech Wałęsa, pierwszy przewodniczący NSZZ "Solidarność", były prezydent Polski i laureat Pokojowej Nagrody Nobla.

Z Europejskiego Centrum Solidarności, które zlokalizowane jest na terenach dawnej Stoczni Gdańskiej, niedaleko do Muzeum II Wojny Światowej. To najnowsze i najnowocześniejsze muzeum w mieście, zbudowane z niesamowitym polotem. O największym konflikcie zbrojnym opowiada z rozmachem, w szerokim kontekście międzynarodowym.

Gdańsk to gratka nie tylko dla miłośników historii, ale także dla tych, którzy interesują się astronomią i naukami ścisłymi. W dawnych fortach ponapoleońskich działa Centrum Hewelianum. Z kolei w dzielnicy Wrzeszcz w okazałym, ponad stuletnim gmachu swoją siedzibę ma Politechnika Gdańska, jedna z najlepszych uczelni technicznych w kraju.

Mówiąc o Gdańsku, nie możemy zapomnieć również o licznych parkach – przepięknym i kameralnym Parku Oruńskim i urzekającym, niezwykle popularnym Parku Oliwskim, który znajduje się  zaledwie kilka kroków od XIV-wiecznej archikatedry oliwskiej.


Gdański Teatr Szekspirowski gości na swej scenie nie tylko aktorów. Regularnie jest też miejscem koncertów artystów z całego świata. Fot. Dawid Linkowski

To zaledwie przykłady kilku najbardziej charakterystycznych punktów na mapie tego ponad półmilionowego grodu. Gdańsk to miasto, które cały czas się rozwija. Wciąż powstają tu zarówno instytucje kultury (jak choćby w otwarty w ostatnich latach Teatr Szekspirowski i Instytut Kultury Miejskiej), obiekty sportowe (piłkarski stadion w Letnicy, który swoim kształtem nawiązuje do bursztynu), jak i nowoczesne obiekty infrastrukturalne – m.in. port i terminale kontenerowe czy  lotnisko, które staje jednym z najważniejszych portów lotniczych nad Bałtykiem.

Gdańsk to miasto, które swoją nowoczesnością wabi ludzi młodych, a historią i klasycznością interesuje dojrzalsze pokolenia. Gdańsk to miasto, które łączy.

Westerplatte

Westerplatte

Niewielki pasek lądu, utworzony wcale nie tak dawno przez nurt Wisły i morskie prądy, to miejsce o którym słyszał każdy w kontekście wybuchu II wojny światowej. Ma on jednak nieco dłuższą i bardzo ciekawą historię.

Dzisiejsze Westerplatte, ląd, który wyłaniał się stopniowo z morza przez wieki, był początkowo częścią całego systemu pozostających w ciągłym ruchu mniejszych i większych wysp i wysepek, które pojawiały się i znikały przez paręset lat. Naturalne procesy charakterystyczne dla ujścia dużej rzeki do morza i aktywna działalność człowieka, próbującego tym procesom przeciwdziałać, doprowadziły z czasem do powstania dwóch dużych wysp po obu stronach ujścia Wisły. Płaskie, piaszczyste skrawki lądu nazywane były w Gdańsku "płytami". Dwie wyspy nazwano po prostu "wschodnią płytą" i "zachodnią płytą", tj. Ostplaate i Westplaate. Z biegiem lat ta wschodnia połączyła się ze stałym lądem w okolicach Twierdzy Wisłoujście i zanikła jako wyspa. Pozostała jedynie zachodnia - Westplaate, którą to nazwę wymawiano już wówczas jako "Westerplatte".

W latach 30. XIX wieku, ma porośniętej już lasem wyspę, zaczęto organizować kąpielisko, które szybko stało się jednym z ulubionych miejsc rodzinnych wypadów mieszkańców Gdańska. Istniał już wówczas wprawdzie kurort sopocki, ale brak było sprawnego transportu pomiędzy nim a Gdańskiem. Do Westerplatte można było szybko i w miarę wygodnie dotrzeć drogą wodną z centrum miasta.

Uzdrowisko na Westerplatte było zresztą "miniaturowym Sopotem", miało bowiem wszystko, czego oczekiwać można od XIX-wiecznego kurortu. Była kawiarnia i restauracja, były pensjonaty, łazienki męskie, damskie i rodzinne, było molo i zakład wodolecznictwa. Wkrótce po powstaniu na wyspie Westerplatte infrastruktury uzdrowiskowej zasypano stare ujście Wisły, czyniąc Westerplatte półwyspem. Jako kurort funkcjonowało Westerplatte aż do końca I wojny światowej, po której przydzielone zostało Polsce w celu utworzenia tam bazy przeładunkowej dla importowanej drogą morską broni i amunicji. Założenie Wojskowej Składnicy Tranzytowej wyłączyło teren półwyspu Westerplatte z miejskiej przestrzeni Gdańska.

Najbardziej znaczące dla historii Westerplatte czasy przyniosły niespokojne lata 30. XX w., kiedy gromadzące się nad Europą ciemne chmury zwiastujące nieuchronny konflikt zbrojny, skłoniły polskie władze do potajemnego przygotowania półwyspu do obrony. W wielkiej tajemnicy zrealizowano w ciągu kilku lat przed wybuchem II wojny światowej doskonały plan przekształcenia terenów magazynowych w doskonale zaprojektowaną, polową twierdzę. Jakość projektu i jego realizacji, oraz bojowe umiejętności załogi składnicy ukazały się w pełni w ciągu sześciu długich dni obrony we wrześniu 1939 r. Postawa obrońców i skuteczność beznadziejnej z założenia obrony polskiej placówki zaczęła obrastać legendą i mitologią jeszcze przez jej kapitulacją.

Obecne Westerplatte, podzielone między port, jednostkę wojskową i teren muzeum pola bitwy, powoli zmienia swój charakter z zaprojektowanego w latach 60. XX mauzoleum na ciekawe muzeum pod gołym niebem, które, będąc ciągle jednym z obowiązkowych punktów na trasie wycieczek po Gdańsku, stale się rozwija, szczególnie jeśli chodzi o zakres tematyczny plenerowych ekspozycji, uwzględniających całość historii półwyspu, a nie tylko bardzo znaczący, ale krótki wojenny epizod.

Foto: Dep. Turystyki, UMWP