Odkryj Gdańsk i jego atrakcje

Odkrywaj Gdańsk i jego atrakcje z Pomorskim.Travel

Choć ma ponad tysiąc lat, zachwyca nowoczesnością. Dumne ze swojej niezwykle bogatej historii, otwarte na świat i na przyszłość. Z  widokiem na Bałtyk, port, Motławę, lasy Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego. Z półwyspem Westerplatte, który pamięta 1 września 1939 roku, terenami dawnej Stoczni Gdańskiej i historyczną bramą nr 2, z Górą Gradową i Twierdzą Wisłoujście, które przywołują czasy napoleońskie. Gdańsk - gród nad Motławą. Fantastyczne miejsce do życia, pracy i rozwoju. Największe miasto w północnej Polsce i jedyne takie na świecie.

Położony nad Zatoką Gdańską, z dostępem do licznych plaż, które wiosną i latem tętnią życiem, otoczony malowniczymi lasami Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego, w bliskim sąsiedztwie Kaszub Gdańsk to jedno z najciekawszych miast na mapie Polski. Zachwyca nie tylko krajobrazem, ale również historią. To tutaj od Złotej Bramy do Bramy Zielonej w orszakach królowie Polski pozdrawiali naród. To tutaj, na Długim Targu, znajduje się niezwykle majestatyczny Dwór Artusa i fontanna Neptuna – symbole Gdańska.

Tych symboli jest więcej. Należy do nich również znajdujący się na Długim Pobrzeżu Żuraw, największy i najstarszy z zachowanych dźwigów portowych średniowiecznej Europy , konstrukcja, która od XV wieku zapewniła dynamiczny rozwój gdańskiego portu.

To z Gdańska pochodził wybitny astronom Jan Heweliusz, znakomity wynalazca Daniel Gabriel Fahrenheit czy filozof Artur Schopenhauer. To tutaj polscy żołnierze z Westerplatte bohatersko bronili kraju, gdy Schleswig-Holstein, pancernik III Rzeszy, we wrześniu 1939 roku ostrzeliwał polską składnicę wojskową rozpoczynając tym samym II wojnę światową. To tutaj na terenie Stoczni Gdańskiej w 1980 roku robotnicy zarządzili strajk, który rozpoczął powolną, ale skuteczną falę zmian w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej.

Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku
Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsaku. Fot. Pomorskie.Travel

Dziś Gdańsk określa się jako miasto wolności i solidarności. O historii powstałego tu ruchu NSZZ "Solidarność" opowiada wyjątkowe w skali międzynarodowej Europejskie Centrum Solidarności. Niezwykle oryginalny pod względem architektury obiekt (zbudowany na wzór okrętu) kryje w sobie ekspozycję przybliżającą historię ruchu Solidarność oraz jest miejscem, gdzie odbywa się wiele kulturalnych przedsięwzięć. Również tutaj swoje biuro posiada Lech Wałęsa, pierwszy przewodniczący NSZZ "Solidarność", były prezydent Polski i laureat Pokojowej Nagrody Nobla.

Z Europejskiego Centrum Solidarności, które zlokalizowane jest na terenach dawnej Stoczni Gdańskiej, niedaleko do Muzeum II Wojny Światowej. To najnowsze i najnowocześniejsze muzeum w mieście, zbudowane z niesamowitym polotem. O największym konflikcie zbrojnym opowiada z rozmachem, w szerokim kontekście międzynarodowym.

Gdańsk to gratka nie tylko dla miłośników historii, ale także dla tych, którzy interesują się astronomią i naukami ścisłymi. W dawnych fortach ponapoleońskich działa Centrum Hewelianum. Z kolei w dzielnicy Wrzeszcz w okazałym, ponad stuletnim gmachu swoją siedzibę ma Politechnika Gdańska, jedna z najlepszych uczelni technicznych w kraju.

Mówiąc o Gdańsku, nie możemy zapomnieć również o licznych parkach – przepięknym i kameralnym Parku Oruńskim i urzekającym, niezwykle popularnym Parku Oliwskim, który znajduje się  zaledwie kilka kroków od XIV-wiecznej archikatedry oliwskiej.


Gdański Teatr Szekspirowski gości na swej scenie nie tylko aktorów. Regularnie jest też miejscem koncertów artystów z całego świata. Fot. Dawid Linkowski

To zaledwie przykłady kilku najbardziej charakterystycznych punktów na mapie tego ponad półmilionowego grodu. Gdańsk to miasto, które cały czas się rozwija. Wciąż powstają tu zarówno instytucje kultury (jak choćby w otwarty w ostatnich latach Teatr Szekspirowski i Instytut Kultury Miejskiej), obiekty sportowe (piłkarski stadion w Letnicy, który swoim kształtem nawiązuje do bursztynu), jak i nowoczesne obiekty infrastrukturalne – m.in. port i terminale kontenerowe czy  lotnisko, które staje jednym z najważniejszych portów lotniczych nad Bałtykiem.

Gdańsk to miasto, które swoją nowoczesnością wabi ludzi młodych, a historią i klasycznością interesuje dojrzalsze pokolenia. Gdańsk to miasto, które łączy.

Tradycja morska i Hanza

Tradycja morska i Hanza

Dawna wielkość Gdańska, jego wspaniałe zabytki, znaczenie ośrodka miejskiego na mapie regionu i Europy – to wszystko było i jest wynikiem jego położenia. Leżący u ujścia wielkiej rzeki do morza Gdańsk stał się naturalnym oknem na świat dla ogromnego dorzecza Wisły, które za pośrednictwem bałtyckiego portu nawiązać mogło kontakty ekonomiczne i kulturalne z całym światem.

Kto i kiedy założył gdański port nie wiadomo. Miało to miejsce równie dawno, co założenie samego miasta, które podobnie jak cała jego wczesna historia ginie w pomroce dziejów. Badania archeologiczne dają jedynie pewne wyobrażenie o kształcie, okresie pojawiania się poszczególnych części miasta i portu, dając szerokie pole do naukowych spekulacji. Wiadomo jednak z całą pewnością, że związek miasta z portem i morską żeglugą był od początku czymś oczywistym, że właśnie z tego związku narodziło się miasto, które z biegiem wieków zająć miało tak znaczącą pozycję w gospodarczym systemie tej części świata.

Samo położenie Gdańska dawało mu istotną przewagę w konkurencji z innymi ośrodkami handlu w okolicy. Podobne, choć może nie aż tak korzystne położenie, miały jednak inne miasta, z czasem wyrosłe na ośrodki portowe. Związek tych miast, zwany Hanzą, był ponadpaństwowym i ponadetnicznym porozumieniem polityczno-handlowym strefy Bałtyku i Morza Północnego. Gdańsk należał do Hanzy od połowy XIV wieku. Hanzeaci, dzięki jasnym i przejrzystym zasadom jednoczącym wspólny wysiłek kupiecki, dobrej organizacji i zdolności do solidarnej obrony swoich interesów stali się siłą, z którą liczyć musieli się królowie i cesarze. Najciekawszym epizodem udziału Gdańska w związku hanzeatyckim jest wojna tego ostatniego z królem angielskim, w której wzięła udział flota Gdańska z powodzeniem operując na Morzu Północnym, tuż przed ujściem Tamizy. W tej właśnie wojnie najsłynniejszy gdański żeglarz Paweł Beneke, na pokładzie okrętu Piotr z Gdańska zdobył dla miasta najcenniejszy w dzisiejszych zbiorach muzealnych obraz "Sąd Ostateczny" Hansa Memlinga.

Potęga Gdańska wynikająca z jego położenia i udziału w Hanzie przetrwała jednak jej zmierzch i upadek. Gdańsk zawdzięczał to swojemu gospodarczego zapleczu, jakim było ogromne Królestwo Polskie, a następnie Rzeczpospolita oraz z ogromnego zapotrzebowania na produkty rolne i leśne na zachodzie Europy. Ten mariaż popytu i podaży pozwolił Gdańskowi wystąpić w roli swata. Swata, który łącząc Polskę ze światem świetnie na tych usługach zarabiał. Ukształtowana w ciągu XV w. pozycja Gdańska jako autonomicznej miejskiej republiki pod protekcją polskiego monarchy, zagwarantowana królewskimi przywilejami, pozwoliła mu na skupienie się na korzystnym dla wszystkich obrocie polskim zbożem, drewnem i innymi towarami na niespotykaną dotąd w tej części świata skalę. Dochody czerpane z tej działalności wzbogacały głównie kupców, wpływały także na zamożność całego miasta. Znajdujący się na Motławie port, wraz z terenem magazynowym na Wyspie Spichrzów generowały dochody pozwalające na realizację takich inwestycji jak Kościół Mariacki, Ratusz Głównego Miasta i inne obiekty, którymi dzisiaj zachwycają się turyści. O źródle swojej potęgi gdańszczanie pamiętali doskonale, podkreślając to choćby umieszczeniem na centralnym placu Gdańska fontanny boga mórz, Neptuna, który stał się jednym z symboli miasta.

Złoty wiek Gdańska, jak przyjęto określać okres największej prosperity gospodarczej i politycznej miasta, zakończyła zmiana szlaków handlowych (głównie włączenie się obu Ameryk w światowy system gospodarczy) i polityczna niestabilność Rzeczypospolitej. W okresie panowania pruskiego czyniono wprawdzie pewne zabiegi zmierzające do modernizacji struktury gdańskiego portu, jednak bez zachodniego popytu i polskiej produkcji Gdańsk nie miał szans odzyskać dawnej wielkości. W okresie międzywojennym portowi gdańskiemu wyrosła tuż obok silna i nowoczesna konkurencja w postaci Gdyni. W okresie PRL-u powstała największa z portowych inwestycji w Gdańsku - Port Północny. Obecny port Gdański jest wprawdzie liczącym się ośrodkiem przeładunkowym, jednak jego znaczenie jest nieporównywalne z tym, jakie posiadał przed kilkuset laty.

Morskie tradycje Gdańska, odkrywane na nowo po dziesięcioleciach pewnego "odwrócenia się od morza" całego miasta i jego mieszkańców, stają się z roku na rok co raz bardziej obecne w miejskiej przestrzeni. Cieszą się także rosnącym zainteresowaniem turystów z okolic dalekich od morza, zwłaszcza że ukształtowanie gdańskiego portu pozwala na obejrzenie w trakcie jednej wyprawy kilkuset lat jego wspaniałej historii i najnowocześniejszych urządzeń i inwestycji.