Bory Tucholskie kajakiem

Bory Tucholskie kajakiem

Kajakarski raj – tak w skrócie opisać można kajakowe szlaki Borów Tucholskich. Dzika przyroda, malownicze miejscowości, ciekawe zabytki hydrotechniczne i zmienne charaktery poszczególnych odcinków rzek – wszystko to sprawia, że wiosłowanie przez ten park narodowy dla każdego będzie niezapomnianym przeżyciem!

Brda

Brda należy do najbardziej znanych i najchętniej odwiedzanych szlaków kajakowych w Polsce. Nadaje się znakomicie dla osób, które dopiero zaczynają swoją przygodę z kajakiem. Zaletą jest nie tylko wolny nurt i brak przeszkód w wodzie, ale przede wszystkim piękno przyrody Borów Tucholskich. Na tej rzece nie sposób się nudzić. Jest niesłychanie urokliwa i zmienna. Leniwie meandruje wśród łąk i borów, by za chwilę zmienić się w wartki potok otoczony urwistymi brzegami.

W górnym odcinku od czasu do czasu pojawiają się łatwe do pokonania przeszkody. Nurt jest tu szybszy, ponieważ rzeka płynie wąskim korytem. Przed wpłynięciem na jezioro Szczytno można obserwować czaple i kormorany, licznie występujące w okolicy. Środkowy (w sezonie mocno oblegany) odcinek jest idealny na spływy rodzinne i spokojny wypoczynek na wodzie. Rzeka płynie tu szeroko i wolno, pokonując cztery urokliwe jeziora. Ostatni z etapów spływu, ze względu na większy spadek rzeki, charakteryzuje się nieco bystrzejszym nurtem, ale nadal jest to odcinek zaliczany do łatwych.

Brda jest świetnie oznakowana i posiada znakomicie rozwiniętą infrastrukturę turystyczną w postaci bazy noclegowej. To jedna z najlepiej zagospodarowanych rzek Polski. Jej liczne dopływy stanowić mogą uzupełniający element spływu lub wyzwanie dla odrębnej wyprawy kajakowej. Wśród nich warto spłynąć Lipczynką czy Rudą.


Zapora Mylof, fot. UMWP

Szlak Brdy: 233 km
Liczba dni: 10
Rekomendowana trasa spływu: Świeszyno - Fordon (Bydgoszcz)
Trudność: odcinek górny (od Garbatego Mostu) - średnio trudny, odcinki środkowy i dolny - łatwe
Dopływy: Zbrzyca, Chocina, Wielki Kanał Brdy, Ruda, Lipczynka
Liczba przenosek: 5

Propozycje etapów spływów:

1. Świeszyno - Nowa Brda (25 km)
2. Nowa Brda - Przechlewo OSiR (26 km)
3. Przechlewo OSiR - Małe Swornegacie (25 km)
4. Małe Swornegacie - Mylof (28 km)
5. Mylof - Woziwoda (28 km)
6. Woziwoda - Świt (23 km)
7. Świt - Sokole Kuźnica (20 km)
8. Sokole Kuźnica - Samociążek (22 km)
9. Samociążek - Janowo (13 km)
10. Janowo - Bydgoszcz (most na Fordonie) (23 km)

Wielki Kanał Brdy

Spływ Wielkim Kanałem Brdy oraz Czerską Strugą stanowi alternatywny sposób pokonania części szlaku kajakowego rzeki Brdy. Z pozoru monotonny, pozwala na rozkoszowanie się pięknem i spokojem rozległego kompleksu Borów Tucholskich, od niedawna posiadających status Światowego Rezerwatu Biosfery. Interesująca jest sama historia kanału, który wybudowały w połowie XIX w. władze pruskie dla nawodnienia suchych terenów Borów Tucholskich.

Szlak jest bardzo łatwy, a jego największymi atrakcjami są nietypowe zabytki hydrotechniki. Najstarsza zapora wodna w Polsce to Mylof, wybudowana w 1848 r., piętrząca wodę Brdy na 12 m oraz unikatowy akwedukt w Fojutowie, prowadzący wodę kanału powyżej Czerskiej Strugi, powstały w 1849 r. W pobliżu akweduktu wybudowano duży kompleks turystyczny i wieżę widokową. Najciekawszy wariant trasy to połączenie spływu kanałem do Fojutowa (12 km), następnie 7 km Czerską Strugą do jej ujścia do Brdy i Brdą do miejscowości Gołąbek (7 km). Czerska Struga również jest spławnym szlakiem kajakowym o długości 16 km (od mostu Tuchola - Czersk poniżej Czerska). Po drodze znajduje się ciekawy rezerwat florystyczny - Cisy nad Czerską Strugą.


Okolice Fajutowa, fot. UMWP

Wielki Kanał Brdy: 28 km
Liczba dni: 1
Rekomendowana trasa spływu: Konigort - Fojutowo - Zielonka/Gołąbek
Trudność: szlak łatwy
Liczba przenosek: 2

Chocina

Szlak Chociny zaskakuje. Na pierwszy rzut oka nie dzieje się na nim nic szczególnego, lecz rzeka i jej otoczenie niosą w sobie to coś, co należy poczuć, przeżyć i zrozumieć. Spokojny nurt prowadzi kajak głównie łąkami i polami, a brzegom rzeki towarzyszą jedynie grupki drzew. Często spotyka się tu przewieszone nad lustrem wody kładki i mostki, które burzą monotonię spływu i w większości, przy niewielkiej gimnastyce, są do pokonania bez wysiadania z kajaka. Momenty, gdy szlak prowadzi przez krótkie odcinki leśne, zapierają dech w piersiach i wzbudzają zachwyt nawet u doświadczonych kajakarzy, którzy już w życiu niejedno widzieli. Wyjątkowy jest także dolny odcinek szlaku, na którym można stracić orientację. Rzeka tak silnie meandruje, że przepływając przez pola z towarzyszami, może się okazać, iż każdy płynie w inną stronę.


Zielona Chocina, fot. UMWP

Szlak Chociny: 24 km
Liczba dni: 1
Rekomendowana trasa spływu: Zielona Chocina - Swornegacie
Trudność: szlak łatwy
Liczba przenosek: 4

Zbrzyca

Zbrzyca, uważana za najpiękniejszy dopływ Brdy, urzeka leśnymi krajobrazami oraz niezwykłą różnorodnością. Szlak prowadzi w magiczny świat dzikiej, nieskażonej ludzką ręką przyrody, chronionej jako Zaborski Park Krajobrazowy. Wraz z biegiem rzeki, malownicze lasy od czasu do czasu ustępują miejsca długim i wąskim jeziorom rynnowym. Źródeł rzeki należy doszukiwać się w jeziorze Małe Sarnowicze, jednak szlak najlepiej zacząć od Jeziora Somińskiego. Górny odcinek rzeki jest nieco uciążliwy ze względu na wąskie koryto i liczne przenoski. Fragment od miejscowości Parzyn zapiera dech w piersiach, podobnie jak jej odcinek końcowy, gdy płynie bardzo szerokim korytem, osiągając jezioro Witoczno, którym łączy się z Brdą. Trzeba pamiętać, że przy niskim stanie wody mogą pojawić się problemy i zaistnieje konieczność przeciągania kajaków na niewielkich odległościach.


Swornegacie, fot. UMWP

Szlak Zbrzycy: 41 km
Liczba dni: 2-3
Rekomendowana trasa spływu: Sominy - Swornegacie
Trudność: odcinek górny - łatwy, ale uciążliwy (przenoski, płycizny), odcinki środkowy i dolny - łatwe
Liczba przenosek: 5

Propozycje etapów spływów:

1. Sominy - Kaszuba (14 km)
2. Kaszuba - Laska (13 km)
3. Laska - Witoczno (14 km)

Czernica z Białą

Czernica, o długości ok. 56 km, oraz jej dopływ Biała (ok. 30 km), stanowią bardzo atrakcyjne, a jednocześnie mało znane, leśne szlaki kajakowe. Obie rzeki są dopływami Gwdy i płyną przez niezwykle dzikie, silnie zalesione tereny. Są to szlaki doskonałe dla osób lubiących ciszę i spokój, leśne biwaki, a jednocześnie posiadających pewne doświadczenie kajakarskie. Wartko płynąca woda i liczne drzewa w nurcie nie pozwalają na tych rzekach na nudę. Spływ kajakowy najlepiej rozpocząć w miejscowości Sporysz, gdyż powyżej (od mostu w Pieniężnicy) rzeka jest wąska i nadaje się raczej na kajaki jednoosobowe.

Od kilku lat udrożniony dla kajakarzy został również szlak kajakowy rzeki Białej, możliwy do spłynięcia od Białego Boru (przy niższych stanach wody od Trzmielewa lub Jeziernika) do Czernicy - około 23 km. Szlak Białej jest łatwiejszy i spokojniejszy niż szlak Czernicy, przez co nadaje się również dla początkujących kajakarzy.


Czarne, fot. UMWP

Szlak Czernicy: 32 km
Liczba dni: 2
Rekomendowana trasa spływu: Sporysz - Sarniak - Czarne - Lubnica
Trudność: szlak średnio trudny (drzewa, bystrza), nieco uciążliwy
Liczba przenosek: brak

Propozycje etapów spływów:

1. Sporysz - Sarniak (17 km)
2. Sarniak - Czarne - Lubnica (15 km)